Niektóre zapytania kredytowe powinny zostać usunięte z bazy BIK – ważny wyrok NSA

Zgodnie z wyrokiem NSA nie ma podstawy prawnej do zbierania i przetwarzania danych o zapytaniu kredytowym, jeżeli nie doszło do zawarcia umowy kredytu.

Zgodnie z wyrokiem NSA nie ma podstawy prawnej do zbierania i przetwarzania danych o zapytaniu kredytowym, jeżeli nie doszło do zawarcia umowy kredytu.

W tekście Jak usunąć z bazy BIK informacje o zapytaniu kredytowym z banku lub SKOK? opisałam, jak to jest z przetwarzaniem danych o zapytaniach kredytowych, które zostały wysłane przez banki i SKOK-i do bazy BIK.

Wniosek z tego tekstu był taki, że „nie ma podstaw prawnych do dalszego przetwarzania przez bank i BIK Twoich danych osobowych pozyskanych w trakcie ubiegania się o kredyt, jeśli pomiędzy Tobą a bankiem nie doszło do zawarcia umowy tego kredytu.”

Taki wniosek wysnułam po analizie decyzji UODO i wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie, które to instytucje wypowiedziały się na temat możliwości przetwarzania przez bank i BIK danych o zapytaniach kredytowych wysłanych w celu udostępnienia historii kredytowej konsumenta.

Pewnym problemem było to, że wyrok WSA w Warszawie był nieprawomocny, a bank, którego wyrok dotyczył wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA), która mogła zmienić obraz sytuacji. Na szczęście NSA oddalił tę skargę, a to oznacza, że przytoczony wcześniej wyrok WSA stał się prawomocny.

Niestety nie ma uzasadnienia do wyroku NSA (może się jeszcze pojawić, ale nie musi), więc trudno dokładnie poznać argumentację tego sądu. Z pewnością byłaby ona dla nas ciekawa.

—————————————————————————————

Uwaga! Jest już uzasadnienie do wyroku NSA. Pojawia się ono pod wyrokiem.

—————————————————————————————-

Tym bardziej, że 4 maja 2019 r. weszły w życie zmiany w Prawie bankowym, które dotyczą między innymi zakresu informacji, jakie mogą być wykorzystane przez banki i BIK przy ocenie ryzyka kredytowego konsumenta, jeżeli ta ocena odbywa się w oparciu o zautomatyzowane przetwarzanie danych, w tym z wykorzystaniem profilowania. Niestety ten zakres to katalog otwarty. Mogło więc być to interpretowane przez banki i BIK w taki sposób, że dane o wszystkich zapytaniach kredytowych mogą być przez nie wykorzystywane.

Z informacji jaka pojawiła się w prasie na temat tego wyroku wynika, że „sąd zastrzegł, że przetwarzania historii zapytań kredytowych nie legalizuje dodany do prawa bankowego w maju tego roku art. 105a ust. 1a dotyczący zautomatyzowanego przetwarzania.”[1] Zatem mamy jasność i w tej kwestii.

Oczywiście z tego wyroku jako konsumenci możemy się cieszyć, bo na pewno możemy śmielej występować o usunięcie z naszej historii kredytowej takich zapytań.

Pamiętajmy jednak, że ten wyrok odnosi się do zapytań kredytowych konkretnej osoby, a więc nie jest nakazem dla wszystkich banków i BIK we wszystkich tego typu sprawach. Tym niemniej, zapewne niektóre banki będą ten wyrok respektować, aby nie narażać się na przegraną w sądach w podobnych przypadkach. A im więcej byłoby takich niekorzystnych wyroków, w tym większym stopniu oddziaływałyby one na praktykę przetwarzania przez banki i BIK danych o zapytaniach kredytowych, które nie zakończyły się zawarciem umowy kredytowej. Krótko mówiąc, mogłyby w dużej części sektora bankowego wymusić zaprzestanie gromadzenia danych o zapytaniach kredytowych, które nie są związane z udzielonym kredytem.

Wnioski dla nas z tego przypadku:

  1. Jeżeli mamy w swojej historii kredytowej zapytania kredytowe, które wpłynęły z banku lub SKOK do BIK w ostatnich 12 miesiącach i które nie zakończyły się udzieleniem kredytu, to śmiało można żądać od banku usunięcia danych o tych zapytaniach z bazy BIK;
  2. Dane o tych zapytaniach powinny zostać usunięte z bazy BIK, a nie tylko już nie wykorzystywane do oceny naszego ryzyka kredytowego;
  3. Jeżeli bank odmówi realizacji naszego żądania, to należy złożyć skargę do UODO na to działanie banku (jak napisać taką skargę jest opisane na stronie UODO).

Warto dbać o to, aby w naszej historii kredytowej były tylko te zapytania, których przetwarzanie ma podstawy prawne. Każde nadmiarowe zapytanie kredytowe może (choć nie zawsze musi) negatywnie wpłynąć na ocenę naszej wiarygodności kredytowej, w tym za pomocą scoringu BIK.

 

Czy te informacje są dla Ciebie interesujące? Podziel się swoją opinią. Jeśli masz konkretne pytania dotyczące historii kredytowej lub scoringu BIK, to możesz je zadać wykorzystując formularz „Zadaj pytanie” lub w komentarzu.

Poleć artykuł w mediach społecznościowych. Dzięki temu więcej osób dowie się o możliwości uporządkowania historii kredytowej w zakresie zapytań kredytowych, które nie są związane z udzielonym kredytem.

[1] https://www.rp.pl/Dane-osobowe/308279925-Wyrok-NSA-nie-dostal-kredytu–bank-musi-usunac-jego-dane.html

Pin It

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *