Dane o kredycie poręczanym również tworzą historię kredytową kredytobiorcy. Potwierdził to Sąd Apelacyjny

Informacje o kredycie poręczanym są również przekazywane do bazy BIK i są częścią historii kredytowej konsumenta

Informacje o kredycie poręczanym są również przekazywane do bazy BIK i są częścią historii kredytowej konsumenta

Choć liczba poręczycieli stale maleje, to jest ona nadal znaczna. Jak podaje BIK obecnie jest ok. 370 tys. osób, które poręczają przynajmniej jeden kredyt.

Jak się okazuje nie zawsze poręczyciele są świadomi konsekwencji poręczenia kredytu. I nie chodzi tutaj o konieczność spłaty zadłużenia w przypadku, gdy właściciel nie wywiązuje się z tego obowiązku (bo to jest raczej oczywiste), ale o wpływ informacji o poręczanym kredycie na ocenę zdolności i wiarygodności kredytowej osoby, która kredyt poręczyła.

Zgodnie z wydaną przez Komisję Nadzoru Finansowego Rekomendacją T, bank oceniając naszą zdolność kredytową powinien wziąć pod uwagę również ryzyko wzrostu wysokości naszych zobowiązań kredytowych wynikające z poręczanych kredytów. A jeśli ten kredyt już ma opóźnienia w spłacie, to w ocenie naszej zdolności kredytowej powinny być uwzględnione potencjalne obciążenia wynikające ze spłaty tego kredytu.

Zatem jeśli aktualnie poręczamy jakiś kredyt, to jest wysokie prawdopodobieństwo, że ten fakt będzie obciążał naszą zdolność kredytową.

A jakie są wymagania odnośnie uwzględniania informacji o kredytach poręczanych w ocenie wiarygodności kredytowej? Niesyty nie ma żadnych zaleceń w tym obszarze. Ale to nie oznacza, że fakt poręczania kredytu jest zawsze w tej ocenie pomijany.

Pewien czas temu opisywałam czy i ewentualnie jak poręczany kredyt może wpłynąć na wiarygodność kredytową osoby, która ten kredyt poręcza.

Dwie istotne informacje jakie warto zapamiętać z przytoczonego artykułu to:

  1. Dane o kredytach poręczanych mogą być i są przekazywane do bazy BIK przez banki i SKOK-i;
  2. Nie ma wśród banków, SKOK-ów i Biura Informacji Kredytowej (BIK) jednego, wystandaryzowanego podejścia do uwzględniania informacji o kredytach poręczanych w ocenie wiarygodności kredytowej kredytobiorców, w tym w scoringu kredytowym.

Informacje o kredytach poręczanych mogą być przekazywane przez banki i SKOK-i do BIK, bo takie uprawnienia daje im Prawo bankowe. I instytucje te przekazują takie dane do tej bazy. Zatem jeśli poręczasz lub poręczałeś kredyt, to dane o tym zobowiązaniu będą w bazie BIK i będą wzbogacały historię kredytową nie tylko właściciela tego zadłużenia, ale także Twoją – poręczyciela.

Warto wiedzieć, że zakres przekazywanych do bazy BIK informacji o kredycie poręczanym jest praktycznie analogiczny jak zakres danych o kredycie, którego jesteś właścicielem albo współwłaścicielem. Ważna różnica dotyczy relacji do tego kredytu. W przypadku kredytu poręczanego jest wskazane, że jesteś „poręczycielem/gwarantem”, a własny kredyt ma oznaczenie „główny kredytobiorca” lub „współkredytobiorca”.

Skoro dane o kredycie poręczanym są przekazywane do bazy BIK, to są również udostępniane przez BIK bankom i SKOK-om w sytuacji, gdy składają one zapytanie o historię kredytową klienta.

Zatem jeśli poręczasz kredyt, to bank dowie się o tym z BIK. Otrzyma także informacje m.in. o typie kredytu jaki poręczasz (np. gotówkowy, mieszkaniowy), jaka jest jego kwota, jak jest spłacany, jakie jest ewentualnie opóźnienie w spłacie oraz zaległa kwota.

Brak w sektorze bankowym jednolitych zasad uwzględniania w ocenie wiarygodności kredytowej danych o kredytach poręczanych nie jest sytuacją niepoprawną.

Każda instytucja ma nieco inną ofertę produktową, w większości innych klientów, inną politykę kredytową, a także różne narzędzia oceny wiarygodności kredytowej kredytobiorców. To sprawia, że podejście do uwzględnia w ocenie wiarygodności kredytowej informacji o kredytach poręczanych i ich historii spłaty jest na rynku dość zróżnicowane.

Tym niemniej można wskazać kilka podejść do oceny tych danych, które z dużym prawdopodobieństwem mogą mieć zastosowanie w ocenie wiarygodności kredytowej osób.

Bez wątpienia w ocenie wiarygodności kredytowej swoich klientów banki i SKOK-i zwrócą uwagę na te kredyty poręczane, w których występują lub wystąpiły niedawno długie opóźnienia w spłacie. Oczywiście ważne też będą kredyty poręczane, które w ogóle nie zostały spłacone. Należy się spodziewać, że takie informacje mogą negatywnie wpłynąć na naszą wiarygodność kredytową.

Krótsze opóźnienia mogą być również brane pod uwagę przez kredytodawców, ale nie muszą. Może to być uzależnione od tego, czy mamy własną historię kredytową i jaka ona jest.

Natomiast poprawnie spłacane kredyty poręczane często są pomijane w ocenie wiarygodności kredytowej kredytobiorców.

Dlatego zawsze warto zastanowić się czy poręczenie kredytu będzie naprawdę dla nas korzystne. Bo jak poręczany kredyt będzie poprawnie spłacany, to w ocenie wiarygodności kredytowej wielkiej korzyści z tego nie będziemy mieli. Ale jak pojawią się problemy z jego spłatą, to mogą być dla nas dużą przeszkodą w zaciągnięciu własnego kredytu. I to zarówno z punktu widzenia oceny zdolności kredytowej, jak i wiarygodności kredytowej.

A problemy ze spłatą zobowiązań, które są poręczane wcale nie są takie rzadkie. Jak pokazują dane BIK ponad 34 tys. poręczycieli poręcza kredyty, które mają opóźnienia w spłacie ponad 90 dni. Pewnie też spora grupa osób poręcza zobowiązania, które mają opóźnienia krótsze niż 90 dni.

Więcej statystyk dotyczących kredytów poręczanych podałam w Dane wskazują, że poręczając kredyt raczej pogarszamy swoją historię kredytową.


Przykład z życia

 

O tym, że kredyty poręczane mogą być niespłacane przez właściciela i mogą mieć negatywne konsekwencje dla oceny ryzyka kredytowego poręczyciela przekonał się jeden z poręczycieli.

Poręczył on w banku kredyt mieszkaniowy na dużą kwotę. Właściciel zaprzestał spłaty tego kredytu.

Dane o tym kredycie zostały przekazane do bazy BIK (zgodnie z Prawem bankowym).

Wzbogaciły one historię kredytową zarówno właściciela kredytu, jak i jego poręczyciela.

Przy czym różnica w tych danych była taka, że w przypadku właściciela kredytu widniał kod wskazujący, że to on jest „głównym kredytobiorcą”, a w przypadku poręczyciela, że jest on „poręczycielem/gwarantem”. Zatem relacja danej osoby do kredytu była wskazana poprawnie.

Poręczyciel miał również wiele własnych zobowiązań.

Poręczyciel mając w swojej historii kredytowej taki poręczany kredyt wystąpił do banku o kartę kredytową. Bank odmówił mu przyznania tej karty.

Poręczyciel skierował sprawę do sądu kwestionując m.in. to, że bank bezprawnie przekazał do BIK dane o poręczanym przez niego kredycie oraz wskazał, że naruszyło to jego dobra osobiste, bo przez ten wpis został oceniony przez inny bank jako osoba niewiarygodna i w konsekwencji nie przyznano mu karty kredytowej.

W grudniu 2016 r. został opublikowany wyrok Sądu Apelacyjnego w tej sprawie wraz z uzasadnieniem, w którym odniesiono się m.in. do przetwarzania przez Biuro Informacji Kredytowej danych o kredytach poręczanych przez osobę prywatną oraz do kwestii wiarygodności kredytowej jako dobra osobistego.

Sąd nie miał wątpliwości, że dane o poręczanym zobowiązaniu – bez względu na rodzaj tego poręczenia – powinny znajdować się w bazie BIK. Uprawnienie banku do przekazania tych danych do BIK wynika z Prawa bankowego. Również BIK ma prawo udostępniać te dane instytucjom finansowym współpracującym z BIK.

Według sądu przekazanie przez bank do BIK danych o poręczonym kredycie (i oczywiście samo poręczenie kredytu) mogło wpłynąć na ocenę wiarygodności kredytowej klienta, ale nie narusza w żaden sposób dóbr osobistych tej osoby. Wiarygodność kredytowa odnosi się bowiem do sfery interesów majątkowych osoby, a nie sfery jego osobowości, czyli niemajątkowej. A dobra osobiste odnoszą się tylko do sfery niemajątkowej.

Pamiętajmy zatem o konsekwencjach poręczania kredytów. Z punktu widzenia budowania dobrej historii kredytowej należy do nich podchodzić tak samo jak do własnych kredytów.

Link do pełnego uzasadnienia wyroku: https://www.saos.org.pl/judgments/266336

.

Czy te informacje są dla Ciebie interesujące? Podziel się swoją opinią. Jeśli masz konkretne pytanie dotyczące tego tematu, to możesz je zadać wykorzystując formularz „Zadaj pytanie” lub w komentarzu.

Jeśli chcesz być informowany o nowych treściach ważnych dla budowania wysokiej wiarygodności kredytowej zapisz się na Newsletter. Otrzymasz od nas opublikowane nowości oraz użyteczne porady.

Poleć artykuł w mediach społecznościowych, aby więcej osób mogło dowiedzieć się o możliwych konsekwencjach poręczania kredytów. Pomoże to im podejmować bardziej świadome decyzje dotyczące poręczeń i zmniejszyć ryzyko wystąpienia problemów z uzyskaniem kredytu w przyszłości.

Pin It

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *